Ita iha moru haleu uma hodi proteje ita, maibé sira iha amigu barak hodi proteje sira. Iha loron ida, aman riku ida lori nia oan la’o haleu nasaun laran, hosi munisípiu ida ba munisípiu seluk. Objetivu viajen ne’e atu hatudu ba nia oan oin sá ema barak moris iha kondisaun kiak. Hafoin sira to’o iha fatin ida, labarik nia aman disidi atu sira hela loron ruma iha família ida nia uma, tuir aman ne’e haree nu’udar família kiak liu. Família ne’e ninia atividadi moris loron-loron nu’udar ema kaer natar. Wainhira fila hosi sira nia viajen, aman ne’e husu ba nia oan:             “Oin sá ita nia viajen, oan?”             “Viajen ne’ebe furak tebetebes be sá?”             “Ó rasik haree ona, oin sá ema kiak sira ne’e nia moris, “ aman ne’e husu atu hatene oan nia hanoin.          ...

“Sá de’it mak sai nu’udar ema nia hanoin,karik nia hatene no fiar,   mak buat ne’ebe nia hanoin sei akontese duni.” Napoleon Hill ***** Iha joven ida tu’ur bilan hela tanba frustasaun. Nia senti sá mak nia liu iha nia moris mak ne’e hakat hosi frakasu ida ba frakasu seluk. Iha loron ida nia tu’ur iha varanda hodi reflete hela nia moris. Nia hakfodak derepenti avó mane ida mosu iha nia oin. Avó ne’e, haree ba nia hamnasa ho simpátiku no dehan, “Tan sá hakfodak haree ha’u? Ó nia hanoin mamuk, tanba ne’e avó la’o hosi ne’ebá to’o iha nia oin mós Ó la hatene. Sá mak akontese ho Ó,   joven? Joven ne’e hatan ba avó ne’e, “Avó, hau kolen. Sá mak ha’u halo sempre failla, failla no failla hela deit. Ha’u la hatene tenki halo oin sá ho moris ne’e?” Avó ne’e basa joven ne’e nia kba’as no dehan, “Agora hamrik tuir ha’u mai. ”Hafoin joven ne’e hamrik la’o tuir avó ne’e bá fatin ida. Durante iha dalan, joven ne’e la hatene sá mak avó ne’e’ hanoin. La kleur, sira to’o iha uma ida ...

Presiza barani atu transforma-an, tanba transformasaun laos sempre susesu.   Iha ne’e mak halo ema barak dezanima-rende.             Manu makikit boot ida nia idadi bele tó tinan hitu nolu. Maibé atu tó ba idade ne’e presiza halo opsaun nebé boot. Nia hakarak tinan naruk ka pára deit ho idadi hat-nolu? Desizaun iha nia liman rasik.             Wainhira manu makikit boot ida tama ona ba idadi hat-nolu, atu nia bele moris tan tinan tolu-nolu, nia presiza liu husi transformasaun isin nian nebé halo moras no terus lahalimar. Iha momentu krusiál ne’e makikit boot tenki halo opsaun barani, hakat ba halo transformasaun isin nian, maibé tenki terus. Ou lakohi moras no terus, maibé tenki mate lalais ho tinan hat-nolu deit.              Iha tinan hat-nolu,   manu makikit boot nia ibun sai naruk ona tó nia kako...

Ita senti katak loron-loron ita funu ho ita nia hahalok nebé negativu tanba ita husik buat negativu ne’e tama. Ita hakonu ita-an no husik buat negativu hotu livre hakbesik-an ba ita. Ita labele husik buat pozitivu ruma sai husi ita nia-an-ibun, se buat negativu deit mak haleu ita. Saida mak tama ida ne’e mak sei sai.  Wainhira ita sai ba hemu kafé ho ita nia kolega balu, ita sei hetan ema negativu ruma tur iha ita nia sorin, koalia konaba moris ida ne’e aat, moris nebá la diak, no mundu ne’e hanesan nakukun lós. Laiha buat ida mak diak. Ita hanoin tó iha pontu ida hakarak tara tiha ema ne’e, atu nia hakotu lalais ona nia sofirmentun iha mundu ne’e…la komik maibé bele hamnasa uitoan! Ita sei sai ba hemu kafé ho ita nia kolega ne’e? Ita sei halo hanesan ne’e nafatin? Ita labele hatama-an beibeik ba mundu hanesan ne’e. Mundu hanesan ne’e bele halo ita sai bulak. Mundu hanesan ne’e bele halo ita hirus. Tanba ne’e ita labele hatama-an ba iha mundu negativu hanesan ne’e....